Çocuğa evde İngilizce nasıl öğretilir: adım adım bir plan

Çocuğunuzun İngilizce öğrenmesini istiyorsunuz ama nereden başlayacağınızdan emin değilsiniz. Kısa cevap şu: küçük başlayın. Her gün aynı saatte kısa bir oturum yapın ve çocuğun görüp dokunabildiği kelimelerle çalışın.

Bu rehber altı adımlı bir plan, örnek bir hafta ve British Council ile Cambridge English’in hatalar, ana dili ve yaş hakkında söyledikleri üzerine kurulu. Plan bizim önerimizdir. Bir kuruma ait olduğunu belirttiğimiz tavsiyeler ise o kurumundur. Çalışma sayfalarımız İngilizcedir; planla birlikte alıştırma sayfası olarak kullanabilirsiniz.

British Council ve Cambridge English ebeveynlere ne öneriyor?

İki kurum da kısa ve düzenli oturumları, şarkıları, hikâyeleri, oyunları ve hatalar karşısında sabrı öneriyor. British Council kısa ve sık oturumların uzun ve seyrek oturumlardan daha iyi olduğunu söylüyor. Çok küçük çocuklar için on beş dakikanın yeterli olduğunu da ekliyor. Aynı kurumun başka bir yazısı, İngilizce oturumlarının birkaç dakikadan yaklaşık on dakikaya kadar sürebileceğini ve günde bir ya da iki kez yapılabileceğini belirtiyor.

Rutin konusunda British Council, bazı etkinlikleri her gün aynı saatte yapmanızı ve her seferinde aynı cümleleri kullanmanızı öneriyor. Tekrarın çok önemli olduğunu, çünkü çocukların bir kelimeyi kendileri söylemeden önce onu çok kez duymaya ihtiyaç duyabildiğini söylüyor.

Cambridge English ise dil öğrenmenin zaman aldığını ve her çocuğun kendi hızında ilerlediğini vurguluyor. Ayrıca uyaklı kelimeler içeren şarkıları, yeni kelimeleri bağlam içinde öğreten hikâyeleri ve çocuğa İngilizceyi baskısız bir ortamda kullanma fırsatı veren oyunları öneriyor.

Evde İngilizce öğretmenin adımları neler?

Aşağıdaki plan bizim önerimizdir ve yukarıdaki tavsiyelere dayanır.

1. Sabit bir saat ve yer seçin. Çocuğun dinlenmiş olduğu on ile on beş dakikayı ayırın. Başlamadan önce haber verin; örneğin “In three minutes we are going to have our English time.” British Council da böyle bir ön uyarıyı öneriyor.
2. Görüp kullanabildiği kelimelerle başlayın. Selamlaşma, renkler, sayılar ve aile üyeleri iyi bir başlangıçtır. Kelime sayfalarımızda resim ve dinleme düğmesi var: İngilizce selamlaşma ve sınıf ifadeleri, İngilizce renkler, İngilizce sayılar 1’den 100’e kadar ve İngilizce aile üyeleri.
3. Şarkı, hikâye ve oyun kullanın. İki kurum da bunları öneriyor. Hareketli şarkılar küçük çocuklara uyar; resimli kitaplarda parmağınızla gösterip kelimeyi söyleyebilirsiniz. Kolay etkinlikler için çocuklar için İngilizce oyunlar rehberine bakın.
4. Alfabe ve seslere yavaş yavaş geçin. Acele etmeyin. İngilizce alfabe nasıl öğretilir ve yeni başlayanlar için İngilizce phonics rehberleri bu adım içindir.
5. Birlikte okuyun. Resimlere bakın, kelimeleri söyleyin, çocuğun gördüklerini anlatmasına izin verin.
6. Biraz yazın. Çocuğun kendi adıyla ve birkaç harfle başlayın, sonra kısa kelimelere geçin.

Türkçe okunduğu gibi yazılan bir dil olduğu için çocuk İngilizce yazımda şaşırabilir. Bu yüzden harf, ses ve resimli kelimeyi hep birlikte gösterin. Her adımın kelimelerini İngilizce alfabe sayfamızda bulabilirsiniz. Alfabe ve Phonics Çalışma Paketi, 9 bölümde 446 sayfa içerir: büyük ve küçük harf yazma, ilk sesler ve CVC kelimeleri, cevap anahtarlarıyla birlikte. Sayfalar İngilizcedir.

Bir haftalık evde İngilizce programı nasıl görünür?

Bu tablo bir örnektir, kural değildir. Etkinlikleri çocuğunuza ve gününüze göre değiştirin. Her oturum 10 ile 15 dakika sürer.

Çocuk küçükse oturumu kısaltın. Sıkılır ya da huzursuzlanırsa durun veya etkinliği değiştirin. British Council çocukların genellikle yalnızca kısa süre dikkatlerini toplayabildiğini hatırlatıyor.

Çocuğun hatalarını düzeltmeli misiniz?

Her hatayı düzeltmeyin. British Council dil öğrenirken hata yapmanın doğal olduğunu söylüyor. Cambridge English de hata yapmanın dil öğrenmenin normal bir parçası olduğunu ve zamanla çocuğun ilerlemesine yardım ettiğini belirtiyor. Cambridge’in ebeveyn kitapçığı, önemli olanın çocuğun endişe etmeden İngilizce kelimeler söylemesi olduğunu ifade ediyor.

Basit bir yöntem, cümleyi doğru haliyle geri söylemektir. Çocuk “I goed to the park” derse siz “Yes, you went to the park. Did you play?” diye yanıt verebilirsiniz. Çabayı ve iletişimi övün. British Council’ın bir yazısı ayrıca “sessiz dönem” olabileceğini anlatıyor: çocuk konuşmadan önce anlıyor olabilir. Bu dönemde çocuğu kelimeleri tekrar etmeye zorlamayın.

Ana dilinizi kullanmaya devam etmeli misiniz?

Evet. Çocukla ana dilde konuşmak, okumak ve şarkı söylemek dil gelişimini destekler. Bu, ABD hükümetinin ve okuryazarlık kuruluşlarının görüşüdür. 2016 tarihli bir ABD Beyaz Saray bilgi notu, ebeveynleri çift dilli öğrenen küçük çocuklarla ana dillerinde konuşmaya, okumaya ve şarkı söylemeye teşvik ediyor. Colorín Colorado ise ilk dilinde kendisine okunan çocukların ikinci dilde okumayı öğrenmesinin daha kolay olduğunu belirtiyor.

Okuduğumuz kaynakların hiçbiri ana dilini kullanmanın İngilizceyi yavaşlattığını söylemiyor. Yine de bu kaynaklar çoğunlukla ABD’deki aileler için yazılmış rehberlerdir. Basit bir yaklaşım, günde kısa bir İngilizce saati ayırmak ve gün boyunca Türkçeye devam etmektir. Çocuğun kısa bir çeviriye ihtiyacı olursa British Council’ın bir yazısına göre bunu bir kez, alçak sesle söyleyebilirsiniz; tekrar tekrar çevirmemek gerekir.

Başlamak için en iyi bir yaş var mı?

Sihirli bir yaş yoktur. Avrupa Komisyonu’nun eğitim bilgi ağı Eurydice, “küçük olan daha iyi öğrenir” düşüncesini yaygın bir inanış olarak anıyor. Yazı, bazı araştırmalarda daha büyük çocukların başlangıçta küçüklerden daha başarılı olabildiğini ve küçük çocukların çok daha fazla nitelikli maruz kalmaya ihtiyaç duyduğunu aktarıyor. British Council ise küçük çocukların aksanı çevrelerindeki İngilizceye kolayca uydurabildiğini söylüyor.

Güvenli özet şudur: küçük çocuklar telaffuzu çoğu zaman kolay alır, büyük çocuklar başlangıçta çoğu zaman daha hızlı öğrenir ve en çok önem taşıyan şey İngilizceyle düzenli, nitelikli temastır. Ailenizin hazır olduğu zamanda başlayın.

İngilizceniz sınırlıysa ne yapabilirsiniz?

Yine de yapabilirsiniz. British Council’ın evde İngilizce konuşmaya dair yazısı, ebeveynlerin aksanları için kaygılanabildiğini ve küçük çocukların aksanlarını çevrelerindeki İngilizceye uydurabildiğini söylüyor. Bizim önerilerimiz şunlar:

• Kelime listelerimizdeki dinleme düğmelerini kullanın; çocuk her kelimeyi net duysun.
• Birlikte öğrenin. “Bu kelimeyi bilmiyorum, hadi bakalım” demek çocuğa iyi bir örnektir.
• Kısa cümleler kullanın ve her gün tekrar edin.
• Basit kelimeli resimli kitaplar seçin.
• Öğretmenine danışın. Cambridge English, çocuğun öğretmeninin evde destek olmanın en iyi yollarını söyleyebileceğini belirtiyor.

Okul Öncesi Çalışma Paketi, renkler, 0’dan 20’ye sayılar ve A’dan Z’ye alfabe bölümleriyle 644 sayfa içerir ve 3 ile 5 yaş arası çocuklara uygundur. Sayfalar İngilizcedir.

Çocuğunuz basit kelimeleri okumaya ve yazmaya hazır olduğunda, Sight Words ve Okuma Paketi CVC kelimeleri, kelime aileleri ve cümlelerle 571 sayfa sunar.

Başlamadan önce neleri hazırlamalısınız?

Bu listeyi yazdırın ve maddeleri tek tek işaretleyin.

• Günlük bir saat ve yer seçin
• Üç ya da dört başlangıç kelimesi belirleyin, örneğin red, blue, one, two
• İngilizce bir şarkı ve bir resimli kitap bulun
• Her gün tekrar edeceğiniz iki üç cümle yazın
• Kartlar ve boya kalemleri için küçük bir kutu hazırlayın
• İngilizce saatinin başladığını gösteren bir işaret üzerinde anlaşın

Sonra tablodaki ilk haftayı deneyin. İki hafta sonra çocuğunuzun nelerden hoşlandığına bakıp planı değiştirin. Basılabilir alıştırma sayfaları isterseniz okuma ve phonics çalışma sayfalarına göz atın; o sayfa İngilizcedir.