İngilizce Okuduğunu Anlama Stratejileri: Anaokulundan 3. Sınıfa

Bu rehber İngilizce okuma metinleri üzerine çalışan çocuklar içindir; örnek hikâye ve soru başlangıçları İngilizce kalır, Türkçe karşılığını yalnızca gerektiğinde verdik. Dayandığımız kaynakların çoğu ABD’dendir: Eğitim Bakanlığı’na bağlı Institute of Education Sciences (IES) ve birçok ABD eyaletinin kullandığı Common Core standartları. Bunlar Türkiye’deki bir kural değil, ABD’deki bir yaklaşımdır. ABD sınıf adlarını kısaca açıkladık: 1st grade 6 ile 7 yaş, 2nd grade 7 ile 8 yaş, 3rd grade 8 ile 9 yaş.

Çocuğunuz sayfadaki her kelimeyi okuyabilir ve yine de ne olduğunu sorduğunuzda omuz silkebilir. Bu yaygındır ve bir şeyin yanlış olduğu anlamına gelmez. Kelimeleri okumak ile anlamak iki ayrı iştir.

Çözümün çoğu sohbettir. Bu rehber, IES’in 2010 tarihli uygulama rehberinin beş önerisini izler ve her biri için sade bir açıklama, ne söyleyeceğinizi ve kısa bir hikâyeyle örnek verir. Ayrıca bir soru başlangıçları tablosu ve 2. ile 3. sınıf beklentileri üzerine bir bölüm var.

Okuduğunu anlama stratejileri nelerdir?

Ana strateji tavsiyesi, Eylül 2010’da yayımlanan IES uygulama rehberi Improving Reading Comprehension in Kindergarten Through 3rd Grade’den gelir. Beş öneri verir ve her biri için kanıtı derecelendirir.

Rehber 3. ve 4. öneriler için kanıtı asgari olarak derecelendirir; bunları kanıtlanmış tarifler değil, iyi alışkanlıklar olarak görün. Sonraki bölüm her birini çocuğunuza söyleyebileceğiniz bir şeye çevirir.

Beş öneriyi evde nasıl uygularsınız?

Beşi için de kısa bir metin kullanın. Aşağıda kullandığımız örnek hikâye şu:

Mina found one red mitten on the path. Her other mitten was gone. She looked under the bench and behind the tree. Then she saw a small dog with something red in its mouth. “That is mine!” said Mina. The dog dropped the mitten and wagged its tail.

Hikâyede Mina yolda tek bir kırmızı eldiven bulur, öteki eldivenini bir bankın altında ve ağacın arkasında arar, sonunda küçük bir köpeğin ağzında bulur.

1. Anlama stratejilerini öğretin

Strateji, okuyucunun anlamak için bilerek yaptığı bir şeydir: sırada ne olacağını tahmin etmek ya da metni yeniden anlatmak gibi. Rehberin önerisi strateji öğretmektir; aşağıdaki örnekler bizim önerilerimizdir.

• Tahmin edin (predict): Okumadan önce başlığı ya da resmi gösterin. What do you think will happen?
• Okurken soru sorun: Where did Mina look first?
• Yeniden anlatın (retell): Sonra, Tell me the story in your own words.

Örnek hikâye için okumadan önce şunu diyebilirsiniz: The title is about a mitten. What might go wrong? Ortasında: Mina has looked in two places. Where might she look next? Sonunda: Tell me what happened, from the start.

Kendi düşüncenizi de sesli söyleyin. I wonder why the dog has something red. I think it is the mitten. Çocuğunuz iyi okuyucuların okurken düşünmeyi sürdürdüğünü öğrenir.

2. Metnin nasıl düzenlendiğini öğretin

Çocuğunuza metnin nasıl kurulduğunu gösterin. Bir hikâyenin başı, ortası ve sonu vardır. Bir bilgi kitabında başlıklar vardır ve her başlık sonraki bölümün neyle ilgili olduğunu söyler.

Örnek hikâye için: Başta Mina bir eldivenini kaybeder. Ortada onu arar. Sonda bulur. Kâğıda üç kutu çizip çocuğunuza doldurtabilirsiniz. Bir bilgi kitabında önce bir başlığı gösterin ve What do you think this part will tell us? diye sorun.

3. Anlam üzerine odaklı sohbet yürütün

Cevabı tek kelimeden uzun olan bir soru sorun, sonra dinleyin. Çocuğunuz ne düşündüğünü ve nedenini söyleyene kadar soruda kalın.

Örnek hikâye için: Why did Mina say that is mine? ya da How do you think Mina felt when she saw the dog? Sonra sorun: What in the story makes you think that?

4. Metni bilerek seçin

Kitabı bir nedenle seçin. Yeniden anlatmayı çalışmak istiyorsanız başı, ortası ve sonu net bir hikâye seçin. Başlıkları çalışmak istiyorsanız kısa bir bilgi kitabı seçin. Metni, tek oturumda üzerine konuşabileceğiniz kadar kısa tutun.

Çocuğunuz metni rahat okuyabiliyorsa zamanınızı anlam üzerine harcayabilirsiniz. Birçok kelimede tökezliyorsa önce birlikte sesli okuyun ki kelime çözme bütün dikkatini harcamasın.

Reading Comprehension Passages K-3 koleksiyonumuz size seviyeye uygun kısa metinler verir. Level K, her biri üç soru ve bir düzenleyici içeren 80 tek sayfalık okunabilir metin içerir. Level 2, 80 kurmaca ve kurmaca olmayan metin, bilinecek kelimeler ve ana fikir, ders, gerçek ve görüş ile karakter özellikleri üzerine soru sayfalarıyla 160 sayfadır. Yazdırılabilir sayfalar İngilizcedir; ürün sayfası da İngilizce açılır.

5. Okumayı ilgi çekici kılın

Ortamı sakin, hızı rahat tutun. Bazı kitapları çocuğunuz seçsin. Bir şey komik olunca gülmek için durun. Sorulardan korkan çocuk hikâyeyi düşünmeyi bırakır.

İpucu: Kitap başına iki ya da üç soru sorun. Çocuğunuzun cevaplamaktan zevk aldığı tek iyi soru, acele ettiği on sorudan daha değerlidir.

Okuduktan sonra hangi soruları sormalıyım?

Ana uygun soru başlangıçlarını kullanın: okumadan önce, okurken ve okuduktan sonra. Bunlar yazdırıp kitaplarınızın yanında tutabileceğiniz önerilerdir.

Her satırdan bir soruyla başlayın, hepsiyle değil. Çok fazla soru bir kitabı sınava çevirebilir.

Çocuğum kelimeleri okuyor ama neden anlamıyor?

Kelime çözme ve anlama farklı becerilerdir ve çocuk birinde ötekinden güçlü olabilir. National Reading Panel bulguları, Put Reading First kitapçığında sunulduğu haliyle, fonetiği, akıcılığı, kelime dağarcığını ve metin anlamayı ayrı alanlar olarak sıralar. IES’in temel beceriler rehberi de kelime çözmeyi ve akademik dili öğretmeyi ayrı öneriler sayar.

Çocuğunuz kelimeleri okuyup ne olduğunu söyleyemiyorsa kontrol edebileceğiniz şeyler şunlar:

• Kelime anlamları. Metindeki birkaç kelimenin ne demek olduğunu sorun. Kelime dağarcığı beş alandan biridir ve bilinmeyen tek kelime bir cümleyi tıkayabilir.
• Yeniden anlatma. Hikâyeyi kendi sözleriyle isteyin. Anlatım zayıfsa metni birlikte yeniden okuyun ve durup konuşun.
• Hız. Her kelimeyi yavaş okuyan çocuğun anlam için dikkati kalmamış olabilir. Metni bir kez sesli okuyun, sonra çocuk okusun.

Gördüklerinizi çocuğunuzun öğretmenine söyleyin. Öğretmen çocuğunuzu her gün okurken görür ve bunun bir kelime dağarcığı sorusu mu, akıcılık sorusu mu, yoksa başka bir şey mi olduğunu söyleyebilir.

Hâlâ kelime çözmeyi çalışan bir çocuk için çocuğa İngilizce okumayı öğretmek rehberimiz seslerden kitaplara adımları, sınıfa göre sight words rehberimiz yaygın kelimeleri kapsar.

2. ve 3. sınıflar hangi okumaları yapmalı?

Common Core her sınıf için okuma hedefleri koyar. Bunlar yılın sonu için beklentilerdir, tek bir kitabın sınavı değil.

• Grade 1: Hikâyeleri anahtar ayrıntılarla yeniden anlatmak ve ana mesajı ya da dersi anladığını göstermek (Grade 1 edebiyat standartları).
• Grade 2: Yılın sonunda, 2 ile 3. sınıf metin karmaşıklığı bandındaki hikâye ve şiirleri, üst uçta gerekirse destekle okumak. Aynı bant ve koşul bilgilendirici metinler için de geçerlidir (Grade 2 edebiyat standartları).
• Grade 3: Yılın sonunda hikâyeleri, oyunları ve şiirleri 2 ile 3. sınıf bandının üst ucunda bağımsız ve yeterli biçimde okumak; bilgilendirici metinler için de aynısı (Grade 3 edebiyat standartları).

ABD’de eyaletler kendi standartlarını belirler ve bazıları Common Core’u yeniden yazmıştır, bu yüzden çocuğunuzun okulu hedefleri farklı listeleyebilir.

2. ve 3. sınıf çalışması için Reading Comprehension and Grammar Bundle, sorularla 62 sayfalık 2. sınıf hikâyeleri ve 3. sınıf için her biri bir soru sayfası olan 25 özgün hikâye ve 25 bilgilendirici metin, ayrıca 12 sayfalık okuma yanıtı düzenleyicileri içerir.

Ağırlıklı olarak 2. sınıf üzerinde çalışıyorsanız Second Grade Worksheets Bundle, diğer 2. sınıf bölümlerinin yanında 60 level-3 hikâyesi ve sorusuyla 62 sayfalık bir Reading Comprehension bölümü içerir.

Sıradaki adımlar

• Bir kısa metin seçin, bir hikâye ya da bir bilgi kitabı, ve bugün çocuğunuzla birlikte okuyun.
• Yukarıdaki tabloyu kullanarak okumadan önce bir, okurken bir, okuduktan sonra iki soru sorun.
• Çocuğunuzdan metni kendi sözleriyle yeniden anlatmasını isteyin ve olayların sırasını dinleyin.
• Her gün bilerek farklı bir metin seçin: yeniden anlatma için bir hikâye, başlıklar için bir bilgi kitabı.
• Hazır yazdırılabilir metinler ve sorular için İngilizce okuma ve fonetik çalışma sayfaları kategorisine göz atın (sayfa İngilizcedir).