Cách dạy con xem đồng hồ kim theo từng lớp

Xem giờ trên đồng hồ có kim là một trong những kỹ năng người lớn thấy đơn giản nhưng có thể làm bé bối rối rất lâu. Nếu bé đọc được màn hình điện thoại mà không đọc được đồng hồ treo tường, đó là bình thường. Hai việc ấy là hai kỹ năng khác nhau.

Câu trả lời ngắn: dạy từng kim một, theo một thứ tự cố định, và luyện bằng những chiếc đồng hồ bé tự xoay kim được. Bài này cho thấy mỗi lớp được mong đợi biết gì, một thứ tự tám bước, các ví dụ giải và ý tưởng thực hành bằng tay. Thứ tự dạy là gợi ý thực tế của chúng tôi, không phải một trình tự chính thức.

Các mốc lớp là của chuẩn Common Core của Hoa Kỳ, nên không phải quy định ở nơi bạn sống. Các từ “a.m.” và “p.m.” là cách người nói tiếng Anh phân biệt buổi sáng và buổi chiều, tối khi đọc giờ theo 12 tiếng. Trong tiếng Việt ta thường nói “sáng”, “chiều”, “tối” hoặc dùng giờ 24 tiếng, nên ở dưới chúng tôi ghi cả hai.

Trẻ học xem giờ ở lớp mấy?

Common Core trải việc xem giờ qua các lớp 1, 2 và 3, mỗi năm chính xác hơn.

Các chuẩn lấy từ tài liệu Common Core chính thức. Những trang chúng tôi liệt kê trong phần nguồn là một bản sao trực tuyến tự nhận là không chính thức. Không phải bang nào cũng dùng Common Core, và một số bang dùng đã thêm chuẩn riêng, nên hãy hỏi trường của bạn danh sách của họ.

Mỗi năm xây trên năm trước, nên bé lớp 3 gặp khó với khoảng thời gian có thể cần quay lại các giờ theo năm phút. Nếu bạn cần thêm ngữ cảnh, bài toán có lời văn theo lớp cho thấy các bài toán về thời gian trông thế nào khi vào câu chuyện.

Vì sao trẻ thấy xem giờ khó?

Đồng hồ đòi hỏi bé làm nhiều việc cùng lúc. Biết các mảnh ghép sẽ giúp bạn dạy từng mảnh một. Đây là những quan sát thực tế của chúng tôi, không phải kết quả nghiên cứu.

• Hai kim: kim ngắn đếm giờ còn kim dài đếm phút. Bé hay lẫn.
• Một bộ số, hai nghĩa: số 3 là 3 giờ và cũng là 15 phút. Không có gì trên mặt số nói điều đó.
• Kim giờ cũng nhích: lúc 6 giờ rưỡi nó nằm giữa số 6 và số 7, không nằm đúng trên số 6.
• Đếm theo năm: kim phút cần đếm cách quãng, kỹ năng bé phải biết trước.

Điều này không có nghĩa là bé bị chậm. Nó có nghĩa là kỹ năng có nhiều phần, và dễ dạy hơn khi dạy từng phần một.

Dạy bé đọc đồng hồ kim thế nào?

Hãy dạy tám bước này theo thứ tự, dành mỗi bước bao lâu bé cần. Thứ tự này là thứ tự thực tế chúng tôi gợi ý. Đừng sang bước khác cho đến khi bước hiện tại đã nhanh.

1. Kim giờ và các con số. Cho bé xem 12 con số và kim ngắn. Hỏi: “Kim ngắn gần số nào nhất?”
2. Giờ tròn (o’clock). Kim dài chỉ thẳng lên số 12. Kim ngắn cho biết giờ. Luyện đọc 3:00, 7:00 và 11:00.
3. Giờ rưỡi (half past). Kim dài chỉ thẳng xuống số 6. Kim ngắn nằm giữa hai số. Lúc 6:30 nó nằm giữa số 6 và số 7.
4. Đếm theo năm quanh mặt đồng hồ. Mỗi số hơn số trước năm phút. Đếm 5, 10, 15 và cứ thế vòng quanh mặt số.
5. 15 phút và kém 15 (quarter past và quarter to). Giờ có 15 phút thì kim dài ở số 3 (15 phút). Giờ kém 15 thì kim dài ở số 9 (45 phút).
6. Đến từng phút. Đếm theo năm đến số cuối cùng kim dài đã đi qua, rồi đếm tiếp từng phút.
7. a.m. và p.m. Thêm nhãn buổi sáng và buổi chiều cho các giờ.
8. Khoảng thời gian trôi qua. Tính một việc mất bao lâu, hoặc sau một số phút thì là mấy giờ.

Bước 4 cần một bảng tra. Đây là điều kim dài cho biết:

Khi bảng đã dễ hiểu, hãy nhờ bé nói cả hai cách: “ten past five” và “5:10”. Các giờ “past” được đọc từ giờ vừa qua, còn các giờ “to” được đọc theo hướng giờ kế tiếp. Bảng dưới có cách nói tiếng Anh, cách nói tương đương trong tiếng Việt và con số.

Các giờ “to” làm nhiều bé vấp, vì chữ số hiện giờ của giờ trước. Hãy cho bé thấy bằng kim giờ: lúc 2:50, kim ngắn gần đến số 3 nhưng chưa tới.

Dạy xem giờ theo từng khoảng năm phút thế nào?

Đếm theo năm quanh mặt số, rồi đọc kim dài trước và kim ngắn sau. Đếm theo năm là kỹ năng đếm cách quãng, nên hãy kiểm tra nó ngoài đồng hồ trước khi thêm mặt số.

Ví dụ giải: kim dài ở số 4 và kim ngắn vừa qua số 8 một chút.

1. Kim dài trước: số 4 là 4 x 5 = 20 phút.
2. Kim ngắn: đã qua số 8 và chưa tới số 9, nên giờ là 8.
3. Giờ: 8:20.

Ví dụ giải: kim dài ở số 8 và kim ngắn ngay trước số 5.

1. Kim dài: số 8 là 8 x 5 = 40 phút.
2. Kim ngắn: chưa tới số 5, nên giờ là 4.
3. Giờ: 4:40. Nói bằng chữ, đó là “20 to 5” (5 giờ kém 20).

Hãy cho bé nói “kim giờ, kim phút” một thời gian: “Qua số 4 rồi, nên là 4 giờ gì đó. Kim dài ở số 8, nên là 40 phút. 4:40.”

Để đọc đến từng phút, đếm theo năm, rồi đếm theo một. Nếu kim dài quá số 7 hai vạch nhỏ, thì đó là 7 x 5 = 35, rồi 36, 37. Giờ là 37 phút sau giờ. Đây là kỹ năng của lớp 3, và bé có thể thử khi các giờ theo năm phút đã thành tự động.

Có những ý tưởng thực hành bằng tay nào?

Bé học đồng hồ tốt nhất khi tự xoay các kim.

• Đồng hồ đĩa giấy. Viết các số từ 1 đến 12 quanh mép. Cắt hai kim từ bìa cứng, một ngắn một dài, và gắn vào giữa bằng một chiếc đinh bấm. Tô hai kim hai màu khác nhau, như đỏ cho giờ và xanh cho phút. Nói một giờ và nhờ bé chỉnh kim.
• Giờ trong sinh hoạt hằng ngày. Nhờ bé chỉnh đồng hồ đĩa đến bữa sáng, lúc đi bộ đến trường hay bữa tối. Các sự kiện thật cho những con số có ý nghĩa.
• Đồng hồ của ngày. Treo một chiếc đồng hồ kim trong bếp. Mỗi ngày chọn một thời điểm, như lúc xe buýt đến, và cùng ghi giờ lại.
• Đổi vai. Cố ý chỉnh kim sai và nhờ bé bắt lỗi.

Mẹo: Giữ mỗi buổi khoảng mười phút. Chỉnh năm giờ trên đồng hồ đĩa, rồi đọc năm giờ từ đồng hồ treo tường là đủ.

Cho một bộ trang đầy đủ, bộ Telling Time Worksheets (bằng tiếng Anh) gồm thời gian, tiền và đo lường cho lớp 1 đến lớp 3. Các phần về thời gian là Hours and Half Hours (78 trang, có hai chiếc đồng hồ tự làm), Quarter Hours and Five Minutes (89 trang), Time to the Minute, a.m. and p.m. (68 trang) và Elapsed Time and Schedules (80 trang). Bộ cũng có các phần về đồng xu và tiền và về đo chiều dài, cân nặng, dung tích và nhiệt độ. Lưu ý bộ in này bằng tiếng Anh.

Dạy a.m., p.m. và khoảng thời gian trôi qua thế nào?

Hãy cho a.m. và p.m. một ý nghĩa hằng ngày, rồi dạy khoảng thời gian bằng cách nhảy đến giờ tròn kế tiếp trên trục số. Các giờ a.m. là các giờ buổi sáng, từ sau nửa đêm đến trưa. Các giờ p.m. là từ trưa đến nửa đêm.

Hãy gắn chúng với một ngày của bé: bữa sáng lúc 7:30 a.m., bữa trưa lúc 12:00 trưa, bữa tối lúc 6:00 p.m. Rồi hỏi: “Giờ đá bóng là 4:00 a.m. hay 4:00 p.m.?”

Với khoảng thời gian, hướng dẫn năm 2021 của IES cho học sinh gặp khó khăn khuyên dùng trục số để dạy khái niệm và các bước làm. Ý tưởng là nhảy đến giờ tròn kế tiếp, rồi cộng phần còn lại.

Ví dụ giải: phim bắt đầu lúc 6:50 và chiếu 45 phút. Phim kết thúc lúc mấy giờ?

1. Từ 6:50, nhảy 10 phút để tới 7:00.
2. Phim còn 45 - 10 = 35 phút.
3. Từ 7:00, cộng 35 phút: 7:35.
4. Phim kết thúc lúc 7:35.

Ví dụ giải: buổi tập bơi bắt đầu lúc 4:10 và kết thúc lúc 4:55. Buổi tập dài bao lâu?

1. Từ 4:10, nhảy 40 phút để tới 4:50.
2. Nhảy thêm 5 phút để tới 4:55.
3. 40 + 5 = 45 phút.

Hãy vẽ một đường thẳng, đánh dấu giờ bắt đầu và ghi mỗi bước nhảy phía trên. Cho bé nói to các bước nhảy.

Nếu bé học qua nhiều lớp, bộ Math Worksheets Bundle K-3 có phần Time, Money and Data của lớp 1 (nửa giờ), phần Time, Money and More của lớp 2 (đồng hồ) và phần Time, Measurement and Data của lớp 3 (giờ đến từng phút và khoảng thời gian), tất cả trong một tệp.

Khi nào bé nên xem giờ đến từng phút?

Common Core xếp việc này ở lớp 3. Một gợi ý hợp lý là bắt đầu khi bé đọc các giờ theo năm phút trôi chảy, không phải đếm vòng từ số 12 mỗi lần. Rồi thêm từng phút lẻ.

Nếu bé đang học lớp 1 hoặc lớp 2 và chưa đọc được từng phút, điều đó khớp với các chuẩn ở trên. Hãy dành năm đó cho giờ tròn, giờ rưỡi, 15 phút và các mốc năm phút.

Danh sách kiểm tra xem giờ

• Gọi đúng tên kim giờ và kim phút
• Đọc và chỉnh các giờ tròn
• Đọc và chỉnh các giờ rưỡi
• Đếm theo năm từ 5 đến 60
• Đọc giờ có 15 phút và giờ kém 15
• Đọc giờ đến năm phút gần nhất
• Đọc một giờ đến từng phút
• Dùng a.m. và p.m. đúng
• Tìm giờ kết thúc khi biết giờ bắt đầu và số phút sau đó

Việc cần làm tiếp theo

1. Kiểm tra bé đang ở đâu: nhờ bé đọc giờ tròn, giờ rưỡi và các giờ theo năm phút trên một chiếc đồng hồ thật.
2. Làm một chiếc đồng hồ đĩa giấy và chỉnh một giờ cho mỗi phần trong ngày của bé.
3. Chọn bước kế tiếp trong thứ tự và luyện mười phút mỗi ngày.
4. Đếm theo năm ngoài đồng hồ, để chuẩn bị cho bước kế tiếp.
5. Để có trang in luyện tập, hãy xem các bộ phiếu bài tập toán (trang bằng tiếng Anh). Khi các phép tính của bé đã sẵn sàng, bài cách dạy con học bảng cửu chương là bài tiếp theo.